Glutenvrij

Glutenvrij eten wil zeggen dat je geen granen eet die gluten bevatten. Sommige granen zoals tarwe en spelt bevatten van nature gluten, dit zijn eiwitten die als reservevoedsel zijn opgeslagen in de graankorrel die dient voor de plant tijdens de ontkieming. 

Glutenvrij eten is een bekende term maar word te pas en te onpas gebruikt. Sommige mensen kunnen een erge glutenintolerantie hebben, namelijk coeliakie, sommigen hebben een glutenallergie die zeer heftige reacties kan veroorzaken en vele mensen hebben een gluten sensitiviteit die mildere klachten geeft. 

Door het eten van gluten kunnen ontstekingsreacties ontstaan in het darmslijmvlies van de dunne darm. Dit is de plaats waar veel opname van voedingsstoffen plaats vindt, wanneer gluten er langdurig voor zorgen dat dit darmslijmvlies wordt beschadigd, kan uiteindelijk de opname van voedingsstoffen verminderen en kan het verschillende klachten veroorzaken. 

''Door het eten van gluten kunnen ontstekingsreacties ontstaan in het darmslijmvlies van de dunne darm.''

gluten zorgen tijdens de broodbereiding voor een elastisch en luchtig
netwerk

Gluten zijn opgebouwd uit 2 soorten eiwitten, dit zijn glutenine en gliadine, het zijn de gliadines die voor de ongewenste reactie zorgen. Bij het bakken van brood zijn gluten zeer belangrijk, zij zorgen namelijk voor een elastisch en luchtig netwerk in het brood waardoor brood mooi rijst en luchtig blijft na het bakken. Glutenvrij brood en andere deegwaren zijn dan vaak ook iets ‘zwaarder’ van structuur en smaken anders omdat er een ander soort meel gebruikt moet worden. 

Wanneer je last hebt van een gluten intolerantie kun je last hebben van de volgende klachten of aandoeningen. Het is dan de bedoeling volledig te stoppen met het eten van gluten bevattende producten. Bij een sensitiviteit is het minderen of stoppen met eten van gluten bevattende producten raadzaam maar niet verplicht. 

  • Buikpijn en buikkrampen
  • Diarree 
  • Verstoppingen
  • Vermoeidheid
  • Winderigheid
  • Ongewenst gewichtsverlies
  • Depressie
  • Neurologische afwijkingen
  • Onvruchtbaarheid
  • Botontkalking
  • Bloedarmoede
  • Huidaandoeningen
  • Autismespectrumstoornis 
  • Diabetes
  • Prikkelbare darm syndroom

ook spelt, rogge en gerst bevatten gluten die overgevoelige reacties kunnen veroorzaken

welke voeding mag je dan wel en welke juist niet?

  • Granen zoals haver, rijst, teff, gierst en wilde rijst
  • Pseudogranen zoals wilde rijst, quinoa, boekweit, amaranth
  • Andere melen zoals, tapioca, amandel en kastanje
  • Groenten en fruit
  • Vlees, vis en zeevruchten 
  • Noten en zaden
  • Eieren
  • Zuivel (al hebben velen ook een combinatie met lactose intolerantie of overgevoeligheid)
  • Tarwe, spelt, kamut, gerst, rogge, kamut
  • Alle deegproducten met bovenstaande granen zoals koek, gebak, brood en vleesvervangers
  • Koolhydraatcomponent gemaakt van gluten bevattende granen zoals bulgur en couscous